Quy hoạch mới mở đường cho TPHCM thành siêu đô thị quốc tế

Sau khi mở rộng không gian phát triển, TPHCM đang xây dựng Quy hoạch tổng thể thời kỳ 2025 - 2050, tầm nhìn 100 năm, với định hướng hình thành một siêu đô thị quốc tế, có sức cạnh tranh cao trong khu vực.

Sáng 11/9, UBND TPHCM tổ chức Hội nghị tham vấn ý kiến các hiệp hội nghề nghiệp, nhà đầu tư chiến lược và chuyên gia trong quá trình lập Quy hoạch tổng thể thành phố.

Phát biểu định hướng hội nghị, ông Hoàng Nguyên Dinh - Phó Chủ tịch UBND TPHCM cho biết, việc tổ chức hội nghị nhằm lắng nghe, tiếp thu ý kiến của các bộ, ngành, hiệp hội nghề nghiệp, nhà đầu tư chiến lược, chuyên gia, nhà khoa học. Từ đó xác định những định hướng quy hoạch phù hợp, hiệu quả và có tính khả thi cao, tạo nền tảng cho thành phố phát triển trong bối cảnh mới.

Theo ông Hoàng Nguyên Dinh, sau khi sắp xếp và mở rộng không gian phát triển trên cơ sở hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TPHCM tiếp tục khẳng định vị thế, vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh tế của cả nước, đồng thời tiến gần hơn đến mục tiêu hình thành một siêu đô thị quốc tế trong tương lai.

Trong không gian phát triển mới, thành phố được định hướng trở thành nơi hình thành các trung tâm kinh tế, tài chính, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển kinh tế biển... hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Đây cũng là cơ sở để Thành phố đặt ra yêu cầu mới đối với công tác quy hoạch. Theo Phó Chủ tịch UBND TPHCM, Quy hoạch tổng thể với tầm nhìn dài hạn sẽ định hướng không gian đô thị, các chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội, sử dụng đất cũng như hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội trong nhiều thập kỷ tới.

“Đây không chỉ là nhiệm vụ trọng tâm của ngành quy hoạch còn là nhiệm vụ chính trị với mục tiêu bảo đảm chất lượng sống của người dân và nâng cao năng lực cạnh tranh của thành phố trong khu vực và quốc tế”, ông Hoàng Nguyên Dinh nhấn mạnh.

Phó Chủ tịch UBND TPHCM Hoàng Nguyên Dinh cho biết, Nghị quyết số 09-NQ/TW ngày 19/5/2026 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển TPHCM trong kỷ nguyên mới xác định đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân và cả hệ thống chính trị, với phương châm “TPHCM vì cả nước, cả nước vì TPHCM”.

Theo ông Hoàng Nguyên Dinh, Nghị quyết 09 là cơ sở chính trị quan trọng, là kim chỉ nam để Thành phố tổ chức triển khai công tác lập quy hoạch. Do đó, Quy hoạch tổng thể lần này phải cụ thể hóa được các định hướng lớn, đồng thời đáp ứng yêu cầu phát triển của một đô thị có quy mô, vị thế và không gian mới.

Trước hết, Thành phố sẽ tổ chức lại không gian phát triển theo mô hình đa trung tâm, gắn kết chặt chẽ với phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD). Cùng với đó là khai thác hiệu quả các không gian ngầm, không gian sông nước, biển đảo, không gian tầm thấp và tầm cao; hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội đồng bộ, hiện đại. Một yêu cầu quan trọng khác là vận dụng hiệu quả các cơ chế, chính sách đột phá của Thành phố để huy động và sử dụng các nguồn lực cho phát triển.

“Đây là những yêu cầu cấp bách, đòi hỏi công tác lập quy hoạch phải được nghiên cứu công phu, khoa học, bài bản, có sự tham gia đóng góp trí tuệ, tâm huyết của các hiệp hội nghề nghiệp, các nhà đầu tư chiến lược và đội ngũ chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài nước”, ông Hoàng Nguyên Dinh nói.

Tại hội nghị, KTS. Trần Ngọc Chính - Chủ tịch Hội Quy hoạch và Phát triển đô thị Việt Nam khẳng định, các định hướng hiện nay đang đặt mục tiêu đưa TPHCM trở thành đô thị có sức cạnh tranh cao, giữ vai trò trung tâm kết nối và dẫn dắt phát triển của khu vực, tiến tới trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, đổi mới sáng tạo của châu Á và hướng đến một đô thị toàn cầu.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, theo ông Chính, thành phố cần nhận diện và phát huy những lợi thế riêng như vị trí cửa ngõ quốc tế, hệ sinh thái kinh tế năng động, trung tâm tài chính, thương mại và dịch vụ, trung tâm khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo, đầu mối logistics quốc tế và đô thị sông nước đặc trưng. Từ đó, xây dựng TPHCM trở thành đô thị đáng sống, nơi con người muốn đến, muốn ở lại và tạo dựng tương lai.

Trong khi đó, TSKH. KTS Ngô Viết Nam Sơn lại cho rằng: "Việc mở rộng địa giới hành chính, bao gồm Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, cùng với việc tổ chức chính quyền theo mô hình hai cấp và tái cấu trúc một số cơ quan, tạo ra những thay đổi lớn, tác động trực tiếp đến khát vọng xây dựng TPHCM thành một siêu đô thị tầm cỡ khu vực châu Á".

Theo ông Ngô Viết Nam Sơn, cục diện phát triển mới đặt ra nhiều cơ hội và thách thức, đòi hỏi một tầm nhìn cởi mở, đột phá hơn về tư duy quy hoạch. Việc sáp nhập ba địa phương, theo ông, không thể chỉ dừng ở việc cộng gộp ba quy hoạch tỉnh, thành phố đã được phê duyệt trước đây thành một bản quy hoạch chung.

Các quy hoạch hiện có cần được xem là nền tảng tham khảo để xây dựng một quy hoạch mới sau sáp nhập, theo những định hướng chiến lược mới. Quy hoạch mới cần tận dụng được những lợi thế hình thành từ việc mở rộng không gian phát triển, đồng thời chuẩn bị khả năng ứng phó với những nguy cơ mới.